U BiH umrlo skoro 6.000 ljudi više nego što je rođeno

- Za samo pola godine u Bosni i Hercegovini umrlo je skoro 6.000 ljudi više nego što je rođeno, čime BiH nastavlja bilježiti negativan prirodni priraštaj.

Prema podacima Agencije za statistiku BiH, u prva dva kvartala ove godine u BiH su rođene 11.604 osobe, što je više za 7,14 odsto u odnosu na isti period lani, kada je rođena 10.831 osoba, dok ih je umrlo 17.568, što je manje za 3,27 odsto u odnosu na broj umrlih u prvih šest mjeseci 2025, kada je brojka umrlih bila 18.162.

Negativan prirodni priraštaj traje godinama

leksandar Majić, demograf, u razgovoru za "Nezavisne novine" ističe da se trend negativnog prirodnog priraštaja, tačnije depopulacije, dao naslutiti osamdesetih godina kada smo izgubili fertilni kontingent i postali ljudi koji se sve više iseljavaju, a sve manje rađaju.

On podsjeća da Republika Srpska negativan prirodni priraštaj bilježi od 2002. godine, a Federacija BiH od 2013.

"Sve zemlje u okruženju su takve. BiH nije izuzetak. Nažalost, ova dešavanja tokom devedesetih su uticala negativno na sve ostale okolnosti. Mi moramo biti svjesni da možemo samo ublažiti ove negativne trendove nekim mjerama - podsticajima", kaže Majić.

Prema njegovim riječima, jednokratne mjere ne daju rezultate, dok su pozitivne mjere, kako navodi, uvođenje besplatnih udžbenika za sve osnovce, plaćen produženi boravak i slično.

Kada je riječ o sklopljenim brakovima, od januara do juna zabilježeno je manje i brakova i razvoda u odnosu na isti period lani.

"Tokom prvih šest mjeseci 2026. godine u Bosni i Hercegovini je sklopljen 5.921 brak, što u poređenju sa prvih šest mjeseci 2025. godine pokazuje smanjenje od 3,39 odsto. Tokom prvih šest mjeseci 2026. godine razvedeno je 849 brakova, što predstavlja smanjenje od 15,86 odsto u odnosu na isti period 2025. godine", navode iz Agencije za statistiku BiH.

Manje brakova, ali i manje razvoda

Maja Savanović Zorić, psiholog i sistemski porodični psihoterapeut, istakla je da se postavlja ključno pitanje da li je brak danas prevaziđena institucija.

"Nekada je brak bio društvena norma i neizostavan korak u životu svakog pojedinca. Danas sve više ljudi odgađa ili potpuno izbjegava brak vođeni različitim razlozima. Jedan od njih je ekonomska nesigurnost, jer je teško uspostaviti finansijsku stabilnost, a samostalni život je često izazovan, pa se mladi duže zadržavaju u roditeljskim domovima. Mogla bih kao psiholog reći da su se i vrijednosti promijenile jer ljudi danas više ulažu u obrazovanje, karijeru i lični razvoj, prije nego što razmotre brak kao opciju", kaže Savanović Zorićeva za "Nezavisne novine" i dodaje da iskustvo prethodnih generacija i veliki broj razvoda ostavljaju uticaj na mlade i čini ih skeptičnim prema ideji "sreće do kraja života".

(Nezavisne)